Нуркамал Жетикашкаева

Нуркамал Жетикашкаева жана анын чыгармачылыгы тууралуу 1918-жылы Сокулук районундагы Жыламыш айылында туулган. 1941-жылы Москвадагы А.Луначарский атындагы театр искусствосу институтунун кыргыз студиясын Насыр Кытаев, Урумкан Исмаилва, Касымалы Бектенов, Өмүркул Жетикашкаев, Исмаилбек Абдубачаев, Мурадил Ибраев, Махмут Токтоналиев, Какен Урмамбетова, Рая Айдаралиева, Жамийла Калчаева, Бейшен Рысмендеев, Калийча Рысмендеева, Нафиса Курманалиева, Асан Саргалдаев, ж.б. менен бүтүрүп, Кыргыз мамлекеттик драма




Ырлар

Салижан Жигитов. ЭЛЕГИЯ Уйгу-туйгу шамалдуу күз түнүндө Уктай албай кыйналам чоочун үйдө. Теректери шуулдап шоокум салат Терезеден калдайган тоо түбүндө. Жалбырактар жабыла үн чыгарып, Жаны тынбай күйүттүү күү чыгарып Шуу-шуу этет качырып уйку кушун, Шуу-шуу этет көңүлдүн тынчын алып. Шуулдаба, терегим, теректерим, Шуулдасаң, эсиме келет менин: Өткөн күндүн өчүңкү элестери, Өмүрүмдүн өкүттүү белестери. Шуулдаба, терегим,




Сейит Жетимишев, жазуучу: “ Токомбаев көзү жеткен чындыгынан тайган эмес”

Жакында Аалы Токомбаевдин 110 жылдык юбилейи өткөнү турат. Мааракени утурлай “Эл арасында” романынын автору, белгилүү жазуучу Сейит Жетимишев менен Аалыкебиз тууралуу маек курдук: -Сейит агай, “Күлүктөн күлүк чыгарда төрт аягы тыбырайт” дегендей, юбилейлердин төрт аягы тыбырап жарыша өтүп жатат… Жакында Аалы Токомбаевдин 110 жылдыгы өткөнү турат. Ушуга пикириңиз кандай? -Табиятта Жан деген бар, ошондой эле




Жеке беттеште Мусулманкул Алымбек датканы жеңген

– Кокон хандыгын кыргыздар сактап калганы менен бийликтеги таасирин көпкө сактап калышкан эмес. Ордодогу бузукулук аракеттерден, Шералы хандын бийлик кумарына азгырылышынан улам Нүзүп баштаган кыргыздар ордодон четтетилет. Бийлик талашуу, ордодогу кытмырлык кайсы учурда болбосун табияты бир экенин тарых тастыктап келет. Мейли ал Кокон хандыгынын доорунда болсун же совет учурунда болобу, же эгемендүүлүк жылдарындабы, ар бир




Нуркамал Жетикашкаеванын акындык изденүүлөрү

Бул макалада кыргыздын алгачкы карлыгач акын кызы Нуркамал Жетикашкаеванын жалпы чыгармачылыгына саресеп салынып, акындын лирикаларындагы өз дооруна ылайык орун алып калган тематикалык изденүүлөргө басым жасалат. Кыргыз турмушунда аялдын ыр жазып башташы кыргыз жазма адабияты бутуна туруп, кадам шилтеп калган ХХ кылымдын отузунчу-кыркынчы жылдарына туура келет. Өздөрүнүн адамдык тагдырлары түздөн-түз элине эркиндиктин баш багышы менен тең




“Берен” кыргыз сөзү эмеспи?

Академик К.К.Юдахиндин сөздүгү мезгилинде СССРде гана эмес бүткүл дүйнөдө белгилүү болуп, кийинки чыккан башка түрк тилдеринин орусча сөздүктөрүн түзүүдө негиз, уңгу катары пайдаланылган фундаменталдуу ири эмгек. Албетте, мындай зор мааниге ээ болбосо ал 1967-жылы СССРдин Мамлекеттик сыйлыгына арзымак эмес. Сөздүктү окуп отуруп агишинин котормочулук шыгы менен көркөм табитинин бийиктигине таң калбай койбойсуң: кыргыз макал-лакаптарын адегенде




Ырым-жырымдар

Босогого турба. Саламдашпай сөз баштаба. Жолго же тебелендиге кир суу төкпө. Колуңду тамчыга жууба. Агын сууну чачпа. Суу көтөргөн чаканы аттаба. Жуугандан кийин колуңду силкпе. Темирге, тузга, сууга заара кылба. Арыктагы сууга түкүрбө. Жаман түш көрсөн сууга айт, суу менен кетсин. Алыс сапардан кайткан адамындын башынан уч жолу суу тегеретип, идишин эшикке көмкөрүп кой. Чайдын




Ырлар

Роберт Рождественский МОИ ГОДА — МОЁ БОГАТСТВО Карылыктан чочубаймын жөнү жок, Ак басса да чачтарымдын бардыгын. Өткөн жылдар – өмүрүмө жүк болбойт, Өткөн жылдар – өчпөс менин байлыгым. Бүтүрсөм деп көп иштерди мен нечен, Шаштырыпмын далай мезгил агымын. Акча деле топтобосом эмне экен, Өткөн жылдар – өмүрдө чоң байлыгым. Каниет кылып ар бир өткөн күнүмө,




Олжобай Шакир. «Чыйп-чыйп» жөжөлөрүм

(аңгеме) Кантип байыса болот дейсиңби?… Жөжө багат белең? Анда ук мени… Баштан өттү да, эй. Жөжө чоңойтуп көрдүң беле? А мен чоңойтуп көрдүм. Ырчы болом дечү элем, аңгыча турмуш алтек-телтек болуп кетти. Эмне кылсам деп отуруп калдым. Али Варшахидзе, Людмила Валентиновна деген өкүл ата, өкүл энебиз бар. Келинчегим экөөбүз жаңыдан үйлөнөрүбүз менен башыма иш түшкөнүн




Коркок баатыр

(жомок) Илгери Сокбай деген жигит үйдөн чыкпай, атасынын тилин укпай, даяр оокатты ичип жата берет. Эгер эшикке чыкса, желп эткен жел, кылт эткен куурай, чыңылдаган чымындын баарынан коркот. Анын коркоктугун шылдың кылып, эл аны коркок «баатыр» деп аташчу болду. Акыры атасы өлүп, оокаты өтпөс жагына ооп калды. Сокбай эсин жыйып: «Кой минтип жүрсөм болбойт экен,




Кыяз Молдокасымов: «Мусулманкул миңбашы айла-амал менен бийлик сересине жеткен»

– Кокон хандыгынын тарыхында Мусулманкул миңбашы көрүнүктүү аскер башы, мамлекеттик ишмер катары белгилүү. Жазма булактарда анын ишмердиги карама-каршылыктуу баяндалат. Бийлик сересине ал Бухара эмиринин баскынчыл жортуулу кыргыздар Кокон хандыгын сактап калган мезгилде келген. Анын да сыры бар. ХIХ кылымда Кокон хандыгы тууралуу жазган авторлордун бири В.В. Вельяминов-Зернов Мусулманкулдун апасы кыргыз экенин жазса, экинчи бир булактардагы




Жыпар Исабаева, акын: «Көрүстөндөн мени көргөндөр акылынан азганбы дешсе керек»

Жыпар Исабаеванын жазган ырлары окулуп, көптөрүнө обон чыгарылып, ырдалып жүрөт. Анын ырлары бал тилдүү баланыкындай таттуу, турмушка жакын. Жорго тилде жазылып, бир нукта аккан булактай тунук, гүлдөй жагымдуу. Аты-жөнү – Жыпар Исабаева Туулган жери – Нарын облусу, Нарын району, Миң-Булак айылы Туулган жылы, күнү – 1967-жыл, 20-март Жарык көргөн китептери – «Жыландын сүйүүсү», «Махабат мазары»,




Казактар

«Шайкалып тузелген шанырак» деп мурунку муундан ар бир казак өз өмүр баянын баштаган. Мейли элдин негизги уюткусу — 11 миллиондойу жашаган түпкү мекени Казак жериндеби, бүгүнкү күндө төртүнчү мууну катары 39 миңдейи байырлаган биздин жердеби, же болбосо ааламдагы 40тай өлкөдө өмүр кечирген казактарбы — ар жерге барып калгандагы таржымал казак элинин «басынан кешiрген, көзүмен көрген»




Аксанатай менен Карасанатай

(жомок) Аксанатай менен Карасанатай жолдош болуп жолоо чу жүрүштү. Көп күн өткөндөн кийин азыктары түгөнүп, курсагы ачты. Карасанатай Аксанатайга: — Азыгыбыз түгөндү. Ачка өлбөйлү. Сен атыңды сойгун, ал түгөнгөндө мен соём,— деди. Аксанатай макул болуп, атын сойду. Арадан бир топ күн өтүп, оокаттары дагы түгөндү. — Ээ, Аксакал досум, эми дагы бир эрдик кыл, курсагым




Ш.Дүйшеев. Агындылар

(Башы өткөн сандарда) Урматтуу окурмандар! Сиздер, Кыргыз Эл акыны Шайлообек Дүйшеевдин кара сөз түрүндө жазылган «Агындылар» китебиндеги Кыргыз ССРинин, бөрк ал десе баш алган Борбордук Комитетинин аткаминерлеринин жүзү катары айтылып келген айтылуу Матен Сыдыков тууралуу жазылган «Матен» деген бөлүктү окуп жатасыздар. Ошентип Матенди тособуз деп бир жума бою азан-казан, аңтар-теңтер болуп, жайлоодон семиз кой, кымыз




Жашоо сабактары

«Бакдѳѳлѳт» коомунун «Жашоо сабактарынан» Туурада, иликтѳѳдѳ бол Багыттуу сѳз, багыттуу тапшырма, багыттуу иш – адамды ѳстүрѳт, ѳркүндѳтѳт эгер тууралыкта болсо. Ар бир адамдын ѳзүнүн багыттуу иши боло бербейт. Багыттуу ишин тапкан адам – күүлүү адам. Багыттуу иштеги адам – демдүү адам. Ар бир адамдын кѳксѳгѳнү, эңсегени туурада болсо, анын жарыгы жана илеби башкаларга да жугат.




Таланттар жашаган тарыхый үй таанылбай калдыбы?

Кыргыз улуттук жазма адабиятынын көч башыларынын бири, кара сөздүн каймагын калпыган чебер жазуучу Касымалы Жантөшевдин 110 жылдык мааракеси ушул жылы мамлекеттик деңгээлде белгиленишине Кыргыз Өкмөтүнүн токтому чыгып, уюштуруу комитети бекитилген. Ысык-Көл облустук Касымалы Жантөшев атындагы театрда жазуучунун “Курманбек” драмасы коюлуп, республиканын окуу жайларында илимий-практикалык конференцияларды өткөрүү, китеп көргөзмөлөрүн ачуу, жалпыга маалымдоо каражаттарында чагылдыруу ж.б. алгылыктуу




Шаамерчемдин ырлары

ЭСТУТУМ Сүйүүгө сүйүнч ширеле Сүзүлүп көздөр тимеле Сүлкүлдөп катар бараттык… (Сүрөөлгө* тийген күн эле…) ————————————- СҮРӨ(Ө)ЛГӨ — Студентти СҮРӨӨ максатында, анын болочокто мыкты адис болуусуна ӨБӨЛГӨ түзүү максатында мамлекет же ишкана-уюмдар тарабынан белгилүү өлчөмдө чектелип ай сайын төлөнүүчү акча, стипендия.   ГЕНЕРАЛ (акроыр) Жеңиш майрам… Жолбергиде* жашыл маал Ой айткансыйт: » Ордендүү чал, өтүп ал!…»




Нүзүп миңбашы

Адатта кыргыздарды кыйраткыч, мамлекет курууга жараксыз калк катары сыпаттап, атүгүл Кыргызстанды кокусунан пайда болгон, жасалма мамлекет деп да жазып чыккандар болду. Ал эми тарыхка кылчая караганда кыргыздар кыйраган мамлекетти сактап, душмандар ээлеп алган аймакты эчен жолу тазалап, мамлекетти калыбына келтирген жаратман калк экенине ынанасың. Биз бүгүн «Сынган кылычты» улап сөз кылчу маселе, баш каарман Нүзүп




Үркүн: кандуу 1916-жылды унутпагын, кыргыз?!

Редакциядан: Үркүн — улуттук тарыхыбыздын эң эле трагедиялуу учурун бири, буга тарыхый далилдер, ошол кыргыз көп кырылган окуяга катышып калган адамдардан алынып калган маалыматтар күбө. Режиссер, сүрөтчү, кыргыз анимациясын негиздөөчүлөрдүн бири Сагын Ишенов агайыбыз өзгөчө адам, кыргыз дегенде ичкен ашын жерге койгон киши. Мындай кишилер кыргызда өтө эле аз калды. Тирүү кезинде сыйлай албасак, «кыргызбыз»




This website uses a Hackadelic PlugIn, Hackadelic SEO Table Of Contents 1.7.3.